ας τσάκωσα, ατιμούλικα! 🙂 Και μη μου πείτε ότι δεν σας ενδιαφέρει το θέμα! Πάω στοίχημα, ότι η αναγνωσιμότητα της σημερινης ανάρτησης θα ξεπεράσει κάθε όριο!
Χαλάλι σας και η πρώϊμη παράθεση στοιχείων, τα οποία θα μας χρειαστουν.

Τί υπάρχει, λοιπον, κάτω απ’ την Αθήνα;

Πρώτα-πρώτα (και πασίγνωστο αυτο), ένα απέραντο δίκτυο στοών. Και φυσικες στοες, διότι το υπέδαφος της Αθήνας είναι μαλακο και ιζηματογενες (αν δεν κάνω λάθος – Κουπάκια; ), και …τεχνητες!
Να εξηγήσω ότι στα ιζηματογενη πετρώματα υπάρχουν πάμπολλες ρωγμες και σπηλαιώσεις, αποτέλεσμα της διάβρωσης του νερου ανα τους αιώνες. Αυτο θα το διαπιστώσετε, εαν πάτε σε οποιαδήποτε λίμνη, που έχει βράχια στις όχθες της: αυτα σχεδον ποτέ δεν είναι συμπαγη. Στις περισσότερες περιπτώσεις, θυμίζουν …ροκφόρ!

Οι στοες αυτες είναι αλληλένδετες σ’ ένα …άπειρο δίκτυο, ανεξερεύνητο στο μέγιστο μέρος του. (Πράγμα που επιτρέπει συγγραφη αρκετων βιβλίων με …παραμυθάκια.) Και υπάρχουν αρκετοι πρακτικοι λόγοι, στους οποίους θ’ αναφερθω παρακάτω, για τους οποίους δεν μπορει να γίνει συστηματικη εξερεύνηση (κατα τη γνώμη μου, καλύτερα έτσι!).
Εαν εσεις θέλετε να δοκιμάσετε την ερευνητικη ικανότητά σας, μερικες γνωστες είσοδοι (όσες θυμάμαι τώρα, δηλαδη) στο σύστημα στοών είναι οι εξης:

  • Πίσω, στο «πέταλο» του Παναθηναϊκου Σταδίου, εκει που βρίσκονται οι βρύσες – όπου ξεδιψάνε οι τερματίζοντες συμμετέχοντες στον λαϊκο μαραθώνιο.
  • Στο ιερο της Ρωσσικης Εκκλησίας, στην οδο Φιλελλήνων. Και κάπου μέσα ή αμέσως γύρω απο την Αγγλικανικη εκκλησία, η οποία βρίσκεται πολυ κοντα.
  • Στη λεγόμενη «φυλακη του Σωκράτη», στους πρόποδες της Ακρόπολης – κοντα στον Άρειο Πάγο, αν θυμάμαι καλα.

Τα προβλήματα, όμως, είναι τα εξης: Πρόσβαση σε ιερο εκκλησίας δεν έχετε εύκολα, η δε «φυλακη του Σωκράτη» είναι χώρος αυστηρα …καγκελωμένος – άγνωστο σε μένα απο ποιους και γιατί.
Επίσης… απο το Παναθηναϊκο Στάδιο ξεκινάει ένα παρακλάδι των στοων, στο οποίο μπορείτε να βρεθείτε πολυ εύκολα (υπ’ όψιν: στις στοες δεν έχετε εύκολα το αίσθημα του προσανατολισμου, αν δεν είστε έμπειροι), το οποίο περνάει σχεδον ακριβως κάτω απ’ το Μέγαρο Μαξίμου. Αυτο σημαίνει ότι ο οποιοσδήποτε μπορει -ά λά Γκάϋ Φώκς και ά λά ΕΛΑΣ το 1944 στο ξενοδοχείο «Μ. Βρεττανία»– να κουβαλήσει βόμβες, και να το ανατινάξει!
Αυτο με τη σειρα του το έχουν προβλέψει οι κρατικες υπηρεσίες ασφαλείας, και αν φτάσετε μέχρις εκει, θα βρείτε μπροστα σας αστυνομικους με πολιτικα! (Γνωρίζω την περίπτωση εξ εγκυροτάτης πηγης.)

Ο μόνος τρόπος να τους πείσετε -με δυσκολία, βεβαίως- ότι είσαστε ψώνια, και όχι τρομοκράτες, είναι να έχετε μαζι σας απαραιτήτως ταυτότητα μέλους της Ελληνικης Σπηλαιολογικης Εταιρείας. Πάντως, έτσι κι αλλοιως θα σας απαγορεύσουν την προσπέλαση εμπρος, προς τα νοτιοδυτικα – κι ο λόγος είναι πως αυτο το παρακλάδι των στοων περνάει και κάτω απ’ τη Βουλη, ένθα και οι σχετικα πρόσφατες εργασίες του Μετρό.
Σημειώστε, επίσης, ότι η Ε.Σ.Ε. ήταν μέχρι πριν λίγα χρόνια ιδιωτικο σωματείο! Μπορει να εξακολουθει να είναι και σήμερα, δεν γνωρίζω.

Στην εικόνα φαίνονται οι είσοδοι Παναθηναϊκου Σταδίου,
Ρωσσικης εκκλησίας, Βουλης, καθως και ο «υπόνομος» δίπλα
στο ξενοδοχείο «Μ. Βρεττανία». Επίσης, η είσοδος απο το πάλαι ποτε (1940)
αντιαεροπορικο καταφύγιο της βασιλικης οικογένειας
(στο Ζάππειο), και η πιθανη πορεία του υπόγειου
μονοπατιου κάτω απο το μέγαρο Μαξίμου.

Η σημερινη οδος (λεωφόρος, καλύτερα) Σταδίου-Καλλιρόης
περνάει πάνω απ’ τον …σκεπασμένο Ιλισσο (τον ποταμο
τον σκέπασε -το 1955- ο Γέρων του Κιούπκιοϊ, προφανως
για να τον προστατέψει απ’ τη …βροχη! 🙂 ), άρα η στοα,
η οποία διασχίζει εγκαρσίως την Σταδίου, περνάει
κάτω απ’ την κοίτη του ποταμου. Άρα, σε βάθος κάπου 8-10 μέτρων.

Τέλος, να πούμε ότι σε καμμία περίπτωση δεν προτρέπω το αναγνωστικο μου κοινο σε τέτοιες …έρευνες! Η εξερεύνηση σπηλαίων πάντα γίνεται σε ομάδες – και μάλιστα, πρέπει να ξέρετε τί να κάνετε! Πρέπει να φροντίσετε για τον …μίτο της Αριάδνης (πώς θα ξαναβρείτε την έξοδο σε άγνωστο σπήλαιο; ξέρετε; ), συν ν’ αφήσετε άτομο-α έξω, στην είσοδο, σε περίπτωση που κάτι δεν πάει καλα. Να φροντίσουν να σας μαζέψουν!
Άσε που χρειάζεται ολόκληρο βιβλίο για να περιγραφουν οι απαραίτητες προμήθειες – και έχετε υπ’ όψη σας ότι μέσα στο υπέδαφος δεν δουλεύουν κινητα τηλέφωνα και συσκευες gps. Δεν έχουν λήψη, πολυ απλα! (Στα βιβλία «ερευνητη» τινος, ο λόγος που δεν δουλεύουν τέτοιες συσκευες, είναι -αν κατάλαβα καλα- ότι παρεμβαίνουν …πνεύματα! Τέλος πάντων, τί να προσθέσουμ’ εμεις! 🙂 )

Δυστυχως, δεν πολυ-δουλεύουν σωστα ούτε οι συμβατικες πυξίδες…

Φυσικα, το θέμα μόλις το αρχίσαμε… διότι αυτες οι είσοδοι και οι στοες είναι οι πιο γνωστες. Βρίσκονται σε μικρο βάθος, κάπου τρία με πέντε μέτρα κάτω απ’ την επιφάνεια της γης.
Όμως, το δίκτυο των στοων συνεχίζεται και σε αρκετα μεγαλύτερο βάθος! Υπάρχουν πχ υπόγεια …πηγάδια, τα οποία φτάνουν σε βάθος ίσως και πενήντα μέτρων απ’ το στόμιό τους – και κανεις δεν ξέρει ακριβως πόσο! (Δεν υπάρχουν …κουβάδες, να μετρηθει το σκοινι!)

Οι στοες σε αρκετες περιπτώσεις φέρουν ρωμαϊκα δομικα (δηλ. τα γνωστα «τουβλάκια») και διακοσμητικα στοιχεία (ζωγραφιες), αλλα είναι αρκετα παλιότερες απ’ τη ρωμαϊκη εποχη. Χιλιετίες ολόκληρες! Κανεις δεν γνωρίζει απο πότε ακριβως, αν κι εγω κάτι υποψιάζομαι και θα σας μιλήσω αργότερα.
Ο Άρης Πουλιανός εξηγούσε κάποτε ότι υπάρχει ένας πρακτικος κανόνας στην Αρχαιολογία: ένα μέτρο χώματος πάνω απ’ τα ευρήματα, για κάθε χιλιετία που περνάει. Πλην όμως, αυτον τον έχουν ακουστα όσοι σπούδασαν στα τέως «ανατολικα» κράτη, διότι στη Δύση δεν διδάσκεται.
Τέλος πάντων, κι εντελως χοντρικα: αν και οι στοες σκάβονται σε ήδη υπάρχον χώμα, σκεφθείτε πόσο παλια μπορει να είναι κάποια ευρήματα, με τόσα μέτρα χώματος απο πάνω τους! Δεν αποκλείεται, δηλαδη, οι βαθύτερες στοες να ήταν στην εποχη τους μονάχα μερικα μέτρα κάτω απ’ την επιφάνεια της γης, και με τις χιλιετίες που πέρασαν να μεταβλήθηκαν σε …μεγάλου βάθους.

Ήδη θα έχουν περάσει απ’ το μυαλο σας τα βασικα -και βασανιστικα- ερωτήματα: ποιος, πότε, γιατί, κτλ κτλ.
Απαντήσεις σ’ αυτα δεν δίνει κανένας, διότι (α) δεν του κόβει (όπως καταλάβατε, τους συγγραφεις βιβλίων «έρευνας» δεν τους εκτιμω και γι’ άτομα με …τριψήφιο δείκτη νοημοσύνης!), (β) δεν έχει ψάξει το θέμα, (γ) εάν κάτι έχει αρχίσει να υποψιάζεται, κατάλαβε ότι παρακάτω κάνει «τζίζ», και προτιμάει να σιωπήσει!

Πάντως, εγω θα τις αποτολμήσω.

Αυτο δεν το είπα με τη σειρα του, στην κατάλληλη ανάρτηση, αλλα δεν πειράζει: Βασικος κανόνας στη δικη μου ερευνητικη προσπάθεια, είναι το να βρίσκω ίχνη «άλλων» (ξέρετε ποιων…) στον δρόμο που πορεύομαι. Αυτα είναι -για μένα- ατράνταχτη απόδειξη, ότι δεν πήρα λάθος μονοπάτι!
Εαν, λοιπον, ψάξουμε ποια άλλα «θηρία» έχουν σκαλίσει το θέμα κατα καιρους, θα βρούμε και τις απαντήσεις μας!

Ήδη σας ανέφερα δύο σημαντικα κτίρια, κι ένα λιγώτερο σημαντικο, επάνω απ’ το δίκτυο στοων! Θα μου πεις, τα δύο είναι κρατικα (Βουλη, προεδρικο μέγαρο), και απο σύμπτωση (;) χτίστηκαν εκει.
(Τη σύμπτωση τη δέχομαι ως επιχείρημα, αν και πολλα θα είχαμε να πούμε κι εδω. Σε επόμενη συνέχεια του παρόντος! Για τώρα, ας τη δεχτούμε.)
Το τρίτο, όμως; (Η Αγγλικανικη εκκλησία.) Με δεδομένη την «προϋπηρεσία» των Άγγλων να ψάχνουν απ’ αιώνων …εκει που δεν τους σπέρνουν, και δη τ’ αρχαία μας (πχ η Dilettante Society), θεωρείτε και την τρίτη τοποθεσία τυχαία; Εγω όχι, άρα ήδη κρατάω έναν «άσσο» για το ποιος ψάχνει τις στοες και τί ψάχνει εκει μέσα.

Πάμε παρακάτω, στις ανασκαφες με τον «μετροπόντικα». Ξέρετε ότι η αρχικη σύμβαση προέβλεπε το μετρό να περνάει στα …55 (πενήντα πέντε) μέτρα κάτω απ’ τα θεμέλια των σπιτιων; Τελικα, λόγωι κόστους, περνάει στα 15!
Πάντως, ακόμη κι έτσι, ο «μετροπόντικας» αποκάλυψε (και σε αρκετες περιπτώσεις τσάκισε) αρκετα μέρη της κλασικης Αθήνας, της εποχης του «χρυσου αιώνα»: Κομμάτια απο αρχαία δομικα και διακοσμητικα στοιχεία (μέλη κιόνων, κτλ), θεμέλια, και το σημαντικώτερο: το «δημόσιο σήμα»… και τους νεκρους του!

Τα οστά των νεκρων (κι επιφανων) αρχαίων Αθηναίων τά ‘χει πάρει ένα κάποιο ηπαπαραίϊκο πανεπιστήμιο (το …Αδελφή!!! – δεν κάνω πλάκα!) εδω και δέκα χρόνια περίπου, για να …διεξάγει έρευνες στο DNA (το μιτοχονδριακο DNA, διότι είναι το μόνο που σώζεται ανα τους αιώνες – αν και δίνει αποτελέσματα όχι σίγουρα 100%), να δει αν είναι ίδιο με των σημερινων Ελλήνων. Υποτίθεται πως επικεφαλης της σχετικης έρευνας είναι ένας ομογενης, ο καθηγητης -της Ανθρωπολογίας- Αγγελαράκης (σύνδεσμος 1, σύνδεσμος 2, σύνδεσμος 3, σύνδεσμος 4), αλλα τα οστα …έχουν κόκκαλα!
Προσωπικα, ακόμη περιμένω να δω αν είμαι …γνήσιος απόγονος – διότι επίσημη ανακοίνωση δεν θυμάμαι να έγινε ποτέ! Κι εννοω, ανακοίνωση ξεκάθαρη, ένα «ναι», ή ένα «όχι», καθαρα και φωναχτα. Όχι «μούκου-μούκου», τραυλίσματα, «ναι μεν, αλλα».

(Ως φαίνεται, όμως, μάλλον θα περιμένω για πολυ. Διότι, ίδρυμα με τέτοιο όνομα, τέτοιο φέρσιμο θα έχει.)

Ά, και τα οστά πίσω, λεβέντες!

Μένοντας στις ανασκαφες του «μετροπόντικα», σίγουρα θα έχετε ακούσει ιστορίες και για κάποια «άλλα» ευρήματά του, που τοποθετήθηκαν (βιαστικα, και μακρια απ’ τα μάτια του …»κοινου») «προσωρινα» σε …αφύλακτη αποθήκη της …Βουλης (λες και δεν έχουμε μουσεία), και κάποια νύχτα έβγαλαν …φτερα και πέταξαν!
Δεν με εκπλήσσει, διότι η χώρα μας είναι ξέφραγο αμπέλι. Ωστόσο, εμένα ούτε το «κουκούλωμα» της υπόθεσης μ’ εμποδίζει να γνωρίζω περι τίνος πρόκειται. Θα σας πω, λοιπον, τί ευρήματα ήταν αυτα:

  • Ενεπίγραφες πινακίδες ή στήλες, με δημόσια ψηφίσματα …με ενοχοποιητικα στοιχεία για «κάποιους». Πχ την καταγωγη των Αρμοδίου και Αριστογείτονος!
  • «Περίεργα» αγαλματάκια, κυρίως τα λεγόμενα «αποτροπαϊκα». (Δηλ. φύλακες της πόλης και των ανθρώπων της απο κακο.)
  • Αγγεία με «περίεργες» παραστάσεις… τεράτων, ή τερατομόρφων οντοτήτων.
  • Χρυσα αναθήματα, για …πουρμπουάρ – τα οποία τα «τσούρνεψαν» καθαρα για τον χρυσο, όχι ότι έχουν καμια ιδιαίτερη αρχαιολογικη αξία. (Μοιάζουν με τα επίχρυσα ανάγλυφα ανθρωπάκια, που προσφέρουν οι θεραπευθέντες πιστοι στις εκκλησίες σήμερα: απο άποψη Τέχνης, τίποτε το ιδιαίτερο.) Τα πιο καλα απ’ αυτα θα μοσχοπουληθουν -ως εικος- σε …»αρχαιόφιλους συλλέκτες». (Το «αρχαιόφιλος», όπως λέμε «παιδόφιλος» – και το «συλλέκτης», όπως λέμε …«Δρακουμέλ»! 🙂 Άντ’ απο ‘δω, ρε αληταρα κωλόγερε, άντε κάνε κανα μπάφο απ’ τις φυτείες που προστατεύεις, που η συλλογη σου προέρχεται απο …νόμιμες ανασκαφες!… Τα ίδια σκατα με τον Δρακουμέλ και ο συνταξιούχος κυπατζης, που προσπάθησε να τον δικαιολογήσει.)

Πιστεύω πως, ήδη η εικόνα έχει αρχίσει να ξεκαθαρίζει, για το «ποιοι» δείχνουν τέτοια πρεμούρα για τ’ αρχαία μας του «χρυσου αιώνα» – και το πού κατέληξαν αυτα!
Άρα, έχουμε ακόμη μερικους «άσσους»… Αν, και, τα «ζουμερα» ευρήματα δεν βρέθηκαν – κι ούτε πρόκειται.

Περι αυτων, στο επόμενο.

Μας μένει, βέβαια, και το σημαντικώτατο, το κορυφαίο ερώτημα του τί τα θέλουν, αλλα κι αυτο θα το απαντήσουμε στη συνέχεια. (Όχι, δεν είναι μονάχα αυτο που λέει ο «Αρχαίος», ότι κλέβουν τ’ αρχαία μας ως λάφυρα ενος προαιώνιου ακήρυκτου πολέμου εναντίον μας. Ένας τουλάχιστον λόγος της ξεδιάντροπης αυτης κατα συρροην κλοπης, είναι απείρως σημαντικώτερος – τουλάχιστον για τους κλέφτες!)

Πριν προχωρήσουμε, όμως, να επισημάνω την θαυμάσια κάλυψη (και με φωτογραφίες, κτλ), τουλάχιστον μέρους του σημερινου θέματος, και απο την ομάδα «Ίρανον». Αν έχει καλύψει κι άλλος το θέμα τόσο εκτενως, δεν το γνωρίζω – και να με συμπαθάει. Θα κοιτάξω να ενημερώσω -εδω κάτω- τους όποιους αξιόλογους συνδέσμους υπάρχουν, μόλις τους πληροφορηθω.

Advertisements